Бүгін махаббат математикасы туралы айтайын
Бәріміз мынаған келісетін шығармыз
математиктер махаббатын тез табады.
Бұл ерекше мінезімізге байланысты емес.
Пкір алмасу қабілеті мен мықты қаламсалғыштың да қатысы жоқ.
Мәселе мынада біз жан жолдасымызды табу үшін
математикада көп тер төктік.
Cүйікті зерттеуімнің атауы -
"Неге менің қызым жоқ?" -- (күлкі)
Онда Питер Бакс махаббатын табу мүмкіндігін бағалайды.
Айтқан Питеріміз сараң адам емес.
Ұлыбританиядағы әйелдердің ішінен
Питер өзінің жанында болатынға,
өзінің жасымен шамалас,
жоғарғы білімі бар,
тез жарасып кететін,
әдемі көрінетін,
өзін тартымды деп есептейтінді іздеуде.
(Күлкі)
Осылай баға береді.
Питер, бұл жақсы емес қой, солай ма?
Енді осының перспективасын қарасақ
бағадан гөрі
айналада әртүрлі жұмырбастар бар.
Сонда Питерге
мына ерекше бикештердің біреуімен
түнде кездесуіне тура келеді.
Математиктер сол үшін де
кешкі кездесуге бас қатырмайды.
Негізі, менің өзім
осында пессимистік көзқарасты ұстанбаймын.
Сендер сияқты маған да мәлім ғой:
Махаббат бұлай табылмайды.
Адами эмоциялар басқарылмайды, ақылға келмейді һәм болжанбайды.
Алайда ол дегеніміз -
математиктердің бұған айласы жоқ дегенім емес.
Өйткені махаббат өмір іспетті үлгіге толы.
Ал математика-үлгілерді зерттейтін ғылым.
Үлгілер ауа-райын болжап қоймай, нарық өзгерісін де мәлімдейді.
Сонымен қатар, ғаламшарлардың қозғалысы мен қалалардың өсуі де осындай.
Шынтуайтында, жоғарыдағылардың барлығы
бақылауға келмейді, оңайлықпен болжанбайды
Математиктерге арқа сүйегенім сонша, оларда
кез келген мәселені шешуге әлеует жетеді.
Құпия болған махаббаттың да кілтін табады.
Сіздерге сенім ұялату үшін
және математиканың шынында кереметтігін көрсету үшін
Сіздерге махаббатқа қатысты математикалық үш кеңесімді берсем деймін.
Алғашқы кеңесім:
Онлайн кездесуде қалай жеңіске жетеміз?
OkCupid ұнататын онлайн кездесу сайтым.
бұл сайттың негізін математиктер қалағандықтан емес.
Өйткені олар математиктер,
олар мәлімет жинаған.
Он жыл бойы сайттағы қолданушылар туралы, әрине.
Олар үлгілерді іздемек болған,
яғни өзара әңгімелескенде,
һәм өзіміз туралы ой бөліскендегі
сайттағы әрекеттеріміз.
Олар қызық нәрселерді тапты десек болады.
Осы тұсы мен үшін қызық
онлайн кездесу сайтында
тартымдылығың атақтылығыңды білдірмейді,
расымен, адамдар сені келісті деп ойламауы
сен үшін табысты болмақ.
Осыны тәпсірлеп кетсем.
OkCupid сайтының еріктілер бөлімінде
өзгенің қаншалықты тартымды екенін бағалауға рұқсат берілген.
Олар бір мен бестің арасы.
Егер біз осы ұпайды, яғни орташа ұпайды салыстырсақ,
қанша таңдалған адам хат алып,
Интернетте атақтылық, тартымдылық
қалай байланысқанын түсінесің.
OkCupid жігіттері мына сызбаны келтіреді.
Ашығын айтсақ,
қанша тартымды болсаң, сонша хат аласың.
Мынадай мәселе туады: жоғарыдағы адамдар
мына төмендегілерден атақтылау болса ше,
тартымдылық ұпайы бірдей болғанымен?
Бұл жалаң көзқарастар маңызды.
Мысалмен түсіндіріп көруге тырысайын.
Егер Портиа де Росси секілді біреуді алсаңыз,
Портиа де Росси дегеніміз бәріміз білетіндей сұлу екенінде шүбә жоқ.
Ешкім оны ұсқынсыз деп ойламайды, сонымен қатар ол супермодель де емес.
Егер Портиа де Россиді Сара Жессика Паркер дегенмен салыстырамыз,
енді жұртты бәрі оның ішінде өзім де бармын
Сара Жесика Паркер шынымен сұлу,
бәлкім, ең әсем адамдардың бірі,
әрине, жер бетіне дүниеге келген.
Әйткенмен адамның көбісі, интернеттегілердің көбі
оның сыртқы келбетін жылқыға ұқсатады. (күлкі)
Енді, егер адамдардан Сара Жесика Паркер мен Портиа де Росси екеуі
қаншалықты тартымды деп ойлайсыз деп
сұрасақ
меніңше екеуінің де жинайтын орташа ұпайы бірдей болмақ.
Дейтұрғанмен адамдардың дауыс беруі әркелкі болмақ.
Портианың ұпайы
әдемілігімен келісетіндерден құралады,
ал Сара Жесика Паркер ондай ойды сан саққа жібереді.
Оның ұпайындағы айырмашылық көп болмақ.
Расында, осы айырмашылық саналады.
Осы айырмашылық сізді атақты етеді,
әрине, онлайн интернет кездесу сайтында.
Сонда қалай,
егер сені біраз адам тартымды десе,
анығында, сені
жұрттың көбісі көріксіз деп біледі деген сөз бе.
Бұл дегеніңіз жұрт сізді
сұлу қыз деп ойлаудан жақсы.
Бірте-бірте түсінікті бола бастаған болар,
яғни хаттарды жіберген адамның орнында болып ойласаңыз, мән бар.
Былай дейік, біреуді тартымды деп ойлайсыз,
алайда оған өзге адам қызықпайды деген тұжырымдасыз.
Шынтуайтында бәсекелесіңіз аз деген сөз.
бұл кездесуге қосымша ынталандыру болмақ.
Енді біреуді тартымды деп ойлайсыз,
тек сіз емес барлық адам солай тартымды деп есептейді.
Неге өз құныңды түсіруің керек, шындап келсек солай емес пе?
Ең қызығына енді келе жатырмыз.
Өйткені адамдар онлайн кездесу сайтына суретін орнату үшін,
олар сені тартымсыз етіп көрсететін
нәрселерді азайтады.
Күнделікті жағдай ғой, мәселен семіз адамдар
суреттің қиылғанын таңдаса,
таз адамдар, мысалы,
шләпі киген суреттерін таңдайды.
Егер табысты болғың келсе
дәл бұлай жасауға болмайды.
Керісінше, сені өзгеше етіп көрсетуге дейін тырысып бағуың керек,
мейлі, кей адамдар тартымсыз деп ойлай берсін.
Өйткені, сені ұнататын адамдар қалай болса да сені ұнатады,
ал жолы болмаған, сені тартымды демеген бейбақтар, сенің үлесіңді арттырмақ.
Нағыз жарды қалай табуға болады.
Сен сәтті кездесуге қолыңды жеткіздің деп
ойлап көрейікші.
Енді сол сәттілікті қалайша
ұзақ мерзімді бақытқа айналдыруға болады, және
қай уақытты ыңғайлы деп ойлайсың?
Әдетте, ақшаны жинап алып,
көлденең көк аттыға және
сенімен айтар әні жоқ адамға үйленуге болмайды.
Ұзағынан сүйсіндірсін десең,
мұны созуың да қалаулы дүние емес.
Менің сүйікті жазушым Жэйн Остин айтқан:
Жеті мен жиырмадағы бойдақ қыздар
махаббатқа батып, сезімге шомылу үмітінен айырылады.
(Күлкі)
Жэйнге көп рақмет. Махаббат туралы не білесің?
Сонда сұрақ былай болмақ:
Қай уақытты ыңғайлы деп санайсың,
яғни саған кездескендерге сезімді білдіру уақыты?
Бағымызға орай, математика дәл осы жерде біздің кәдеге жарап тұр,
көмек берер тұсы бар, оны оптималды кідіру теориясы дейді.
Елестетіп қарайықшы,
он беске толғанда кездесуді бастайсың, отыз беске дейін
шынымен сен тұрмыс құрғың келеді.
Ал мұнда бірнеше адам бар,
олармен сен өмір жолыңда кездесуге бара аласың,
олардың ізгілік қасиеттері әртүрлі делік.
Ұстын мынау, ақша жинап алып отбасын құру,
алайда сенің алдыңда не күтіп тұрғанын бажайлай алмайсың,
сонымен қатар, уақытты кері жүргізіп, өз ойыңды өзгерте де алмайсың.
Менің соңғы кездегі тәжірибемде,
тапқаным мынау: сен өтіп кеткеннен кейін
сен туралы еске алуды жақсы көрмейді, не тек мен ғана солаймын.
Осы тұста математика өзіңнің кездесуге қатысты
не шара жасауыңды айтады,
әлеуетті үйленемін деушілерді жолатпауың керек, бітті.
(Күлкі)
Одан кейінгі келген адамды таңдауың керек,
ол адам саған алдында көргендеріңнен әлдеқайда жақсы боп көрінеді.
Мынау мысалым.
Егер осылай жасасаң, математикада дәлелденуі мүмкін, негізінде
осы ғана ықтимал шешім болмақ,
яғни сен осы арқылы өзіңнің теңіңді табу мүмкіндігін арттырасың.
Өкінішке орай, мынаны айтқым кеп отыр, бұл әдіс біраз тәуекелді қажет етеді.
Мәселенки, егер сенің теңің
бірінші кездесуде табылса,
Сен оның бетін қайтару керексің.
(Күлкі)
Әгәрәки, сен математикамен жүрсең,
саған басқа біреу келе қоюы неғайбыл,
әрине, сен ең ізгілерін көргеннен кейін
ақырында, сен барлығының бетін қайтарасың да, жападан-жалғыз өлуің керек.
(Күлкі)
Бәлкім, сен мысықтармен қоршалып, тізеңді құшақтап қаларсың.
Жарайды, екінші тәуекел былай, елестетейікші,
бірінші кезіккен адам
қып-қызыл ақымақ, қызықсыз, нашар адам болды.
Әзір, бұл жақсы. Өйткені сіз ешкімді қабылдамайсыз,
әрине, жақсы, сіз кез келгеннің бетін қаға аласыз.
Елестете береміз, одан кейінгі келген адам
алдыңғысымен салыстырғанда сәл қызықтау, ақылдылау, жақсылау болса,
сіз көргендерден де, әлбетте.
Егер математика бойынша жүрсеңіз, олардың бәріне үйлену керексің,
тиімсіздігінен, байланысты үзуге тура келеді.
Ғафу өтінем.
Бірақ менің ойымша мынадай мүмкіндік
Холмарк үшін ақша жинап, оны саудаға қою болмайды деп санаймын.
Валентин күніне арналған құттықтау.(Күлкі)
"Құрметті күйеуім, сен мен кездестіргендердің ішіндегі
нашарлармен салыстырғанда, сәл-ақ жақсысың"
Бұл дегенің нағыз романтика ғой, менікінен қызықтау енді,
Жарайды, бұл әдіс те жүз пайыз пайда бермейді
алайда мұнда жағдайды жақсартатын өзге ықтимал стратегия да жоқ.
Жалпы, табиғат аясында кейбір судағы
балықтардың түрлері бар, олар осы стратегиямен жүреді.
Кезіккен әрбір теңнің бетін қағады,
жұптасу уақытында, әрине,
сосын келесі келген балықты таңдайды,
Алайда олар алдыңғы көргендерінен үлкен әрі мықты ма жоқ па екенін,
өз басым білмеймін.
Бейсаналы түрде, адамдар да осылай әрекет етеді.
Біраз уақыт өзімізге ойнауға уақыт береміз,
жас кезімізде айналаны тануға уақыт сарп етеміз.
Содан кейін үйленуге теңімізді іздеп қамданамыз.
жиырмалардың соңында ғана
Меніңше, мынау керек десеңіз бұлтартпас дәлел екені рас,
әркімнің миында математикаға ұқсас амалдар орындалады.
Жарайды.
Үшінші, қалай ажыраспауға болады.
Жарайды, сен өз теңіңді таптың деп елестететілік.
Және олармен өміріңді бірге өткізуді шештің.
Тағы да айтарым, ешкімнің ажырасқысы келемейді,
Пирс Морганның әйелі басқаша ойлауы да мүкін ғой?
Бұл күніміздегі сорақы фактілердің бірі.
Қалаларда ажырасу өте көп,
бүкіл әлемде де ахуал солай.
Бәлкім, сені кешіруге болатын болар,
математикалық зерттеу бойынша теңіңді табу дерегі
ажырасу дерегінен әлсіздігі үшін.
Бірнәрсені анықтау өте қиын,
нені өлшеп жатсың, немесе нені көбейтіп жатсың.
Алайда бұл нәрсе дәл осылай жасауға психолог Джон Готманға кедергі болмады.
Готман жүздеген жұптың әңгімесін
басып алған, не ойласаңыз да өз еркіңізде.
Әңгіме барысында не айтылса, бәрін жазып алған,
ол олардың тактильді қатынасын,
сезім білдіруін
жүрек қағысы мен қан қысымын басып алған
не керек, бәрі-бәрі, әйел болуға лайықты ма
әлде емес пе дегеннің төркіні ғой.
Готман және оның тобы
жұптардың ажырасып кетуінің я кетпеуінің
маңызды көрсеткіші
олардың әңгімелесу барысында қанша негатив қолдануына байланысты екенін анықтау.
Өзара жағымды әңгімелескендер
Готманның тізімінде негатив әңгімелескендерден көп ұпай жинаған.
Дейтұрғанмен, меніңше нашар қатынастың өзі
ажырасуға әкелуі мүмкін,
олар өздерін негатив спираліне тастап жібереді.
Осындай болмашы ойларды басшылыққа алып
Готман және оның тобы
жұп ажырасады ма әлде жоқ па дегенді болжай алған.
тоқсан пайыз дәлдікпен айтуға мүмкін емес еді.
Осы нәрсе оның тобына Жеймс Мүррей деген математик келгенге дейін жалғасқан,
сосын оларда
негатив спиралі қалай пайда болады не үшін түседі деген түсінік пайда болған.
Олардың алған нәтижесі
менің ойымша, шынымен қарапайым әрі қызықты.
Мына теңдеу әйел мен күйеу әңгімесінің келесі сатысында олардың
қалай жауап беретінін болжайды,
қаншалықты позитив немесе негатив болады.
Ал мына теңдеулер оларға әсер еткен
жалғыз қалғандағы көңіл-күй
жұбымен болғандағы көңіл-күйді
ең бастысы
әйелі мен күйеуі бір-біріне қаншалықты әсер ете алатындары шығады.
Осы жерде атап кеткенді жөн көріп отырмын,
мына теңдеулер
екі ел арасындағы
қарулы күштердің өсуін де анықтайды.
(Күлкі)
Демек, сөз таластырып жатқан жұп негатив спиралға
батып, ажырасуға келе жатыр дегеніміз -
атом соғысы басталады дегеннің математикалық эквиваленті ғой.
(Күлкі)
Мұндағы мән берерлік жайт
ол адамдардың біріне-бірі беретін әсері,
және де негативтілік шегі деген.
Негативтілік шегі дегеніміз
сіз күйеуіңіздің күйдіргі мінезін одан
жалықпай тұрып тере бастайсыз, немесе күйеуі әйелінікін.
Мен әркез жақсы жұп дегенімізді компромисс пен түсіністікте өмір сүретіндер деп ойлайтынмын,
және адамдарға өз еркіндігін беріп қоятын деп санайтын едім.
Ең сәтті қатынастар дегенімізді мен
негатив шегі жоғары болғандар деп топшылайтынмын.
Жұптар болмашы нәрселерге мән бермейді де,
тек нағыз маңызды болса ғана ортаға алады.
Алайда, математиктер мен топтың тапқан нәтижелері
теріс болса оң болатынын көрсетіп отыр.
Ең мықты жұптар немесе сәтті жұптар
төмен негатив шегі бар жұптар екен.
Бұл жұптар кез келген нәрсені ортаға алады,
және өз уәждерін айтады.
Бұл дегеніміз жұптар өз мінездеріндегі олқылықты жөндеулері,
содан олардың жұбы жазылмас болады.
Кез келген мәселені қоя салатын
немесе түймедейді түйе қылмайтындар шынында мәселе тудырады.
Әлбетте, төмен негатив шегінен біраз көп
сәтті қатынасың болу үшін компромиске келмеу деген де бар.
Меніңше бұл шынында қызық дүние,
яғни мұнда матемаиткалық оқиға бар деген сөз
атап айтсақ, өз ашуыңның кесірінен күнді күңіретпеуің керек.
Менің негізгі үш кеңесім осы:
махаббат пен қатынас құруда математиканың көмегі жайлы қысқаша осы.
Меніңше мына кеңестер пайдаланғаннан бөлек,
сізге математиканың күші дегенді де ұялатады.
Өйткені мен үшін теңдеулер мен символдар жай ғана нәрселер емес.
Олар дегеніміз табиғаттың баға жетпес ғажап сыйы
қарапайым үлгілерден бастап
бізді айқастыратын, айналдыратын, орайтын һәм дамытатын осылар,
"әлем қалай қозғалады"-дан "біздің тәртібіміз"-ге дейін.
Әсіресе жұптарға деп ойлаймын
математика махаббаты дегеніміз
сізге махаббатта да математика бар екенін түсіндіру ғана.
Көп рақмет.
(Шапалақ)